آیا فدراسیون مهندسان عرب به وعدههای بازسازی خوددر نوار غزه عمل خواهد کرد؟
اخیراً، همزمان با ورود هیئت مدیره جدید فدراسیون مهندسان عرب به ریاست مهندس طارق النبراوی، رئیس سابق سندیکای مهندسان مصر، و عضویت مهندسان: رائده کاظم (بحرین)، عادل الحدیثی (عراق)، محمد ناصر (مصر)، مجدی عبدالله صالح (فلسطین) و محمد فرحات المغربی (لیبی)، فدراسیون مهندسان عرب جهتگیری مثبتی را در رابطه با موضوع بازسازی شهرهای آسیبدیده عربی اعلام کرد، که در آن محورهای کاری استراتژیک فدراسیون در دوره آینده، محور بازسازی در غزه، لبنان، سوریه، سودان و یمن را در صدر قرار داد.
با این حال، اتحادیهگرایان برجسته عرب معتقدند که فدراسیون مهندسان عرب با چالشهای متعددی روبرو است که مستلزم هماهنگی خوب تلاشها در دوره آینده برای تأمین حمایت سیاسی و بودجه لازم، به ویژه با توجه به تحولات ژئوپلیتیکی فعلی، میباشد.
کمیته بازسازی غزه، وابسته به سندیکای مهندسان مصر
تصمیم سیاسی و بودجه
دکتر مهندس محمد عبدالغنی، رئیس سندیکای مهندسان مصر و عضو کمیته مشورتی بازسازی نوار غزه در سندیکای مهندسان مصر، در مصاحبه خود با المجتمع توضیح میدهد که سندیکای او و فدراسیون مهندسان عرب، با همکاری همه سندیکاهای مهندسان عرب، به ویژه سندیکاهای فلسطینی و اردنی، کار بر روی پرونده بازسازی را آغاز کردهاند. در ماه اوت گذشته کنفرانس مهمی در مصر در این مورد برگزار شد و تمام الزامات بازسازی جامع، به ویژه مرحله اول، مورد بررسی قرار گرفت. مطالعه جامعی در مورد مرحله فوری بازسازی از نظر استقرار مجدد به منظور کاهش رنج مردم غزه تا زمان تکمیل بازسازی کامل انجام شد.
عبدالغنی: ما آمادهایم و چالش همیشه در ترتیبات سیاسی و تأمین نقدینگی مالی لازم نهفته است.
این عضو کمیته بازسازی غزه اضافه میکند که کمیته او ایدههایی در مورد برنامهریزی این بخش در مرحله بعدی دارد که به توافق آتشبس و مراحل آن و واقعیت میدانی بر اساس نقاط خروج نیروها مرتبط است و خاطرنشان میکند که به طور کلی، هزینه مرحله اول استقرار مجدد حدود ۶ میلیارد دلار تخمین زده میشود، در حالی که هزینه بازسازی ممکن است بر اساس آنچه در سطح بینالمللی و عربی تصویب شده است، به ۱۰ برابر این مبلغ برسد.
دکتر م. محمد عبدالغنی
عبدالغنی توضیح میدهد که اقدامات آنها به نقششان به عنوان مشاوران و مؤسسات فنی مهندسی و یک جامعه مدنی متعهد است که تلاش میکند تمام تجربیات و مطالعات خود را در اختیار طرفهای رسمی درگیر در این پرونده، در درجه اول دولت مصر، قرار دهد تا آن را در چارچوب اقدامات رسمی خود قرار دهد. وی خاطرنشان میکند که بزرگترین چالش پیش روی پرونده بازسازی، ارائه تصمیم سیاسی و سپس تصمیم مالی است که از اجرای چشمانداز فنی مهندسی و تأمین مالی طرحهای بازسازی هدفمند پشتیبانی میکند.
داوود: این موضوع نه تنها به مهندسی مربوط میشود، بلکه سیاسی و اقتصادی نیز هست و ممکن است با موانع متعددی روبرو شود.
او با آنچه برخی آن را بار سنگین فدراسیون مهندسان عرب در سایه اعلام گسترش پرونده بازسازی به سایر کشورهای آسیبدیده مانند لبنان، سوریه، سودان و یمن، با توجه به واقعیت دشوار میدانند، موافق است، اما تأکید میکند که این اقدام از این واقعیت ناشی میشود که این یک وظیفه عربی و ملی است و تمام تلاشهای انجام شده توسط فدراسیون و سندیکاهای مهندسان عرب، مشاوره فنی در سطح استراتژیک است که مستلزم یک تصمیم سیاسی و مالی است که با آنچه فدراسیون مهندسان عرب و سندیکاهای فعال آن از نظر برنامههای اجرایی در پرونده بازسازی انجام دادهاند، همگام باشد.
داشتن یک چشمانداز روشن و واقعبینانه ضروری است.
از سوی دیگر، مهندس محمد مبارک داوود، رئیس سندیکای مشاغل مهندسی بنغازی در لیبی، به المجتمع گفت که از جهتگیری جدید فدراسیون مهندسان عرب در مورد پرونده بازسازی قدردانی میکند و آن را وظیفهای ناشی از این واقعیت میداند که فدراسیون یک چتر مهندسی است که اکثر مهندسان جهان عرب، به نمایندگی از سندیکاهای مهندسی خود، دور آن جمع میشوند و در مورد همه چیز مربوط به کار مهندسی، از افزایش کارایی خود مهندس گرفته تا عمق پروژههای مهندسی در جهان عرب، و تلاش برای پیگیری وقایعی که جهان عرب ما از سر میگذراند، از بلایای زیستمحیطی مانند زلزله، طوفان و سیل گرفته تا جنگهایی که چندین کشور عربی از جمله فلسطین اشغالی، سوریه، عراق، لیبی، لبنان، سودان و یمن را تحت تأثیر قرار داده است، مشورت میکنند.
م. محمد امبارک داوود
او معتقد است که برای تضمین موفقیت تلاشهای اتحادیه در پرونده بازسازی، لازم است بر سه نکته کلیدی تمرکز شود:
۱- تدوین یک طرح و استراتژی بازسازی که شامل ارزیابی خسارات، تعیین اولویتها و تکیه بر پرسنل عرب باشد.
۲- فعال کردن نقش اتحادیهها و همگام شدن با توسعه علمی برای افزایش بهرهوری مهندس عرب و قادر ساختن او به ایفای نقش واقعی خود در جهان عرب و منطقه.
۳- تأمین مالی پایدار ناشی از مشارکتهای واقعی عربی بر اساس یک چارچوب قانونی و نظارتی.
داوود تأکید میکند که هر آنچه در بالا ذکر شد نشان میدهد که آنچه اتحادیه به عنوان یک هدف والا اعلام کرد، ممکن است فرصتی برای اتحاد مجدد جهان عرب باشد، اما این بار سنگینی است زیرا این موضوع نه تنها مربوط به مهندسی است، بلکه سیاسی و اقتصادی نیز هست و همانطور که او تأکید میکند، در معرض موانع متعددی قرار دارد و به یک دیدگاه روشن و واقعبینانه نیاز دارد.
مراحلی که باید تکمیل شوند
نقطه شروع اتحادیه مهندسی در پرونده بازسازی، مدتی پیش، به ویژه در ۱۴ فوریه سال گذشته، از دفتر مرکزی سندیکای مهندسان مصر آغاز شد، زمانی که کمیته «بازسازی غزه» اولین جلسه خود را برای تدوین استراتژی کاری خود به ریاست وزیر سابق احمد عابدین برگزار کرد. عابدین توضیح داد که این کمیته تعدادی پیشنهاد از جمله برنامهریزی شهری، طرحهای مهندسی و مطالعات فنی را در چارچوب یک استراتژی جامع برای بازسازی غزه مطابق با استانداردهای بینالمللی از طریق بخشها و کمیتههای خود ارائه خواهد داد.
کمیته بازسازی غزه وابسته به سندیکای مهندسان مصری، یک استراتژی جامع دارد و برداشتن برخی گامهای عملی را آغاز کرده است.
طبق دادههای سندیکای مصر، ماههاست که تلاشهایی برای بسیج منابع مهندسی در جریان است تا از تمام تخصصهای موجود برای ارائه راهحلهای نوآورانه و پایدار برای بازسازی استفاده شود. این راهحلها شامل بازیافت نخالهها برای استفاده در ساخت آجر و سایر مصالح در کارهای ساختمانی، استفاده از فناوریهای مدرن ساختمانی برای تسریع روند بازسازی و کاهش هزینهها و تدوین برنامههای مهندسی یکپارچه برای بازسازی، با هماهنگی مداوم با سندیکای مهندسان فلسطینی در قدس اشغالی و سندیکاهای اردن و عراق، برای اطمینان از ادغام تلاشها در این زمینه است.
بازسازی سودان نیز از این جنبشها دور نبود. در ۲۱ دسامبر، سندیکای مهندسان مصر در چارچوب تقویت چشماندازهای همکاری مشترک، از جمله «همکاری در زمینه بازسازی سودان»، پروتکل همکاری با اتحادیه عمومی مهندسان سودان امضا کرد.
در سوریه، سندیکای مهندسان سوریه گامهایی را برای همکاری داخلی با نهادهای دولتی در پرونده بازسازی برداشته است. رئیس سندیکای مهندسان سوریه، مهندس مالک حاج علی، و اعضای شورای سندیکا در ۱۵ ژانویه با معاون دبیرکل ریاست جمهوری، علی قداح، دیدار کردند تا در مورد مرحله بازسازی بحث کنند و بر ضرورت و اهمیت حسابرسی و تأیید مطالعات مهندسی در پروژههای دولتی، مشترک و بخش خصوصی و تقویت نقش و کار دفاتر مشاوره مهندسی سوریه تأکید کنند. به گفته ناظران، این سؤال همچنان بیپاسخ است: آیا فدراسیون مهندسان عرب به وعدههای بازسازی خود عمل خواهد کرد؟
نویسنده: حسن القبانی
واحدترجمه: فروق اندیشه
